PKP Polskie Linie Kolejowe zerwały umowę z wykonawcą tunelu średnicowego w Łodzi. Firma PBDiM straciła kontrakt po ponad czterech latach chaotycznej budowy, katastrofie budowlanej i ewakuacji ponad 200 mieszkańców. Zamawiający wskazuje na błędy techniczne, problemy finansowe i brak zdolności do dokończenia inwestycji.
Decyzja zapadła po miesiącach mediacji
PLK SA odstąpiły od trzech kontraktów z Przedsiębiorstwem Budowy Dróg i Mostów. Dotyczy to budowy głównego tunelu, przystanku Łódź Koziny oraz podstacji trakcyjnej Włókniarzy. Decyzję podjęto po kilku miesiącach intensywnych negocjacji, które nie przyniosły rezultatu.
– Wykonawca nie przedstawił realnego planu kontynuacji prac. Brakuje mu zarówno zasobów, jak i doświadczenia w technologii drążenia tuneli maszyną TBM – powiedział Marcin Mochocki, członek zarządu PKP PLK.
Katastrofa budowlana i ewakuacja mieszkańców
Największym problemem była katastrofa z września 2024 roku. Zawalenie się części kamienicy przy ulicy 1 Maja 23 zmusiło do relokacji 227 osób ze 130 lokali. Do dziś mieszkańcy nie wrócili do swoich domów.
Ekspertyzy potwierdziły, że przyczyną katastrofy były błędy przy drążeniu tunelu. Wykonawca niewłaściwie utrzymywał ciśnienie w maszynie TBM, nie kontrolował wydobytego urobku i zatrzymywał tarczę w niedozwolonych miejscach. Seria awarii sprzętu tylko pogorszyła sytuację.
Maszyna pracowała tylko przez kilkanaście procent czasu
Tunel miał być wydrążony w 14 miesięcy. Po czterech i pół roku firma wykonała zaledwie 1496 metrów. Maszyna TBM pracowała przez niecałe 18 procent tego czasu. Od listopada zeszłego roku stoi unieruchomiona.
W ciągu ostatnich 15 miesięcy wykonawca przedstawił 14 kolejnych harmonogramów. Każdy z nich przesuwał termin ukończenia coraz dalej. Ostatni wskazywał sierpień 2028 roku jako możliwą datę zakończenia.
Ćwierć miliarda złotych dla podwykonawców
Firma PBDiM straciła płynność finansową. Podwykonawcy masowo składali wnioski o bezpośrednie płatności. PLK musiały uregulować około 250 milionów złotych zaległości wobec firm pracujących na budowie.
Tylko w tym roku podwykonawcy złożyli 161 wniosków na kwotę prawie 196 milionów złotych. Wykonawca otrzymał już wcześniej 119 milionów złotych waloryzacji, czyli 10 procent wartości umowy. To standardowy limit, który dostają inne firmy pracujące dla PLK. Mimo tych pieniędzy wstrzymał prace.
Co dalej z tunelem?
PLK przejmuje teraz plac budowy. Spółka zapowiada zabezpieczenie dotychczasowych prac i rozpoczęcie procedury wyboru nowego wykonawcy. Priorytetem ma być bezpieczeństwo mieszkańców i stabilizacja terenu.
Tunel średnicowy ma kluczowe znaczenie dla połączeń kolejowych w Łodzi i całej sieci kolejowej w Polsce. Inwestycja ma połączyć stacje Łódź Fabryczna, Łódź Kaliska i Łódź Żabieniec pod centrum miasta.
